Co zrobić w przypadku zatrzymania przez policję?
Osoba podejrzana o popełnienie przestępstwa może zostać zatrzymana przez policję. W Polsce czynność ta jest regulowana przez przepisu Kodeksu postępowania karnego i powinna przebiegać ściśle według określonej procedury. Czego możesz spodziewać się jako zatrzymany? Jak się zachować? Jakie są Twoje prawa i obowiązki?
Zatrzymanie przez policję ‒ krok po kroku
- Policja informuje zatrzymanego o powodzie zatrzymania, powołując się na konkretny artykuł prawny.
- Funkcjonariusze pouczają osobę zatrzymaną o jej prawach i wręczają jej odpowiedni formularz. Znajdują się w nim powód i podstawa prawna zatrzymania, wykaz przysługujących praw, obowiązki policji oraz miejsce na podpis osoby zatrzymanej.
- Następuje sporządzenie protokołu zatrzymania, do którego dołącza się także oświadczenie osoby zatrzymanej. Musi się ona pod nim podpisać, stwierdzając tym samym, że rozumie powody zatrzymania albo oświadcza, że nie zgadza się z powodem zatrzymania. W tym samym dokumencie można żądać kontaktu z adwokatem.
Policja może zatrzymać na nie dłużej niż 48 godzin, chyba że w tym czasie do sądu trafi wniosek o tymczasowy areszt.
Jeśli zatrzyma Cię policja, masz zatem prawo:
- zostać pouczonym o swoich prawach;
- dowiedzieć się o powodzie zatrzymania;
- poznać dane osobowe funkcjonariusza, który dokonał zatrzymania;
- zawiadomić najbliższą osobę, którą wskażesz;
- żądać kontaktu z adwokatem;
- zachować milczenie;
- otrzymać kopię protokołu z zatrzymania;
- do ewentualnej pomocy medycznej.
Dodatkowo, jeśli nie jesteś obywatelem Polski, przysługuje Ci prawo do tłumacza oraz kontakt z właściwym urzędem konsularnym.
Masz natomiast obowiązek:
- poddać się zewnętrznym oględzinom ciała;
- umożliwić pobranie sobie odcisków palców, sfotografowanie i okazanie innej osobie;
- pozwolić na pobranie krwi i wymazu ze śluzówki;
- podpisać protokół zatrzymania po uprzednim przeczytaniu go i upewnieniu się, że zawiera wszystkie niezbędne informacje.
Czego NIE powinno się robić w momencie zatrzymania przez policję?
- Stawiać oporu;
- Uciekać;
- Utrudniać czynności funkcjonariuszom.
Powyższe zachowania mogą tylko pogorszyć Twoją sytuację.
Bezpodstawne zatrzymanie przez policję ‒ co robić?
W ciągu 7 dni od zatrzymania przez policję masz prawo złożyć zażalenie. Możesz domagać się w nim dokładnego zbadania zasadności zatrzymania albo legalności działania funkcjonariuszy.
Jeśli po rozpatrzeniu Twojego zażalenia okaże się, że rzeczywiście zostałeś zatrzymany bezpodstawnie, możesz żądać odszkodowania lub zadośćuczynienia. W ramach tego pierwszego możesz oczekiwać na przykład rekompensaty pieniężnej za utratę wynagrodzenia w pracy albo zwrotu kosztów usługi prawniczej, drugie to pieniądze za krzywdę fizyczną lub psychiczną, które możesz otrzymać.
Zatrzymanie przez policję to tylko jedno z zagadnień postępowania karnego, na które możesz porozmawiać ze swoimi prawnikami. Jeśli masz jakieś pytania z tego zakresu, zapraszamy do kontaktu!