Na czym polega instytucja zachowku?

Zachowek, jako instytucja prawa spadkowego, jest formą zabezpieczenia i ochrony interesów majątkowych najbliższych członków rodziny spadkodawcy w sytuacji, gdy zostali oni pominięci w testamencie. Roszczenie o zachowek stanowi prawo do otrzymania określonej sumy pieniężnej, której wartość odpowiada albo połowie, albo dwóch trzecich udziału spadkowego.

Ostateczna wysokość zachowku jest jednak uzależniona od stanu rzeczy, jaki obowiązywał w chwili otwarcia spadku, czyli śmierci spadkodawcy. Osobami uprawnionymi do zachowku są zstępni spadkodawcy, jego małżonek oraz rodzice spadkodawcy nieuwzględnieni w treści testamentu. Uprawnienie to nie przysługuje z kolei tym osobom, które zrzekły się dziedziczenia, bądź zostały skutecznie wydziedziczone, odrzuciły spadek lub też zostały uznane za niegodnych dziedziczenia. Prawo do zachowku w pierwszej kolejności służy dzieciom i małżonkowi. Później prawo to mogą zyskać wnukowie spadkodawcy, a także zstępni. Każda uprawniona do zachowku osoba, może dochodzić pokrycia lub uzupełnienia zachowku od spadkobiercy zmarłego, zapisobierców windykacyjnych oraz samych obdarowanych.

Pozew o zachowek należy złożyć we właściwym dla ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy sądzie rejonowym lub w sytuacji gdy nie ma możliwości ustalenia takich danych, sądzie właściwym dla miejsca położenia majątku spadkowego. Dodatkowo, osoba uprawniona z tytułu zachowku ma 5 lat, od momentu ogłoszenia testamentu lub otwarcia spadku, na złożenie pozwu. Po upływie tego terminu wszelkie roszczenia ulegają przedawnieniu.